Altın
%
Dolar
%
Euro
%
Bitcoin
%
Eth
%
Önümüzdeki 5 gün boyunca
https://unsplash.com
SPACE

Uzaydaki Soğuk Nereden Geliyor?

25 Kas 2022

Doğru, kış geliyor, ancak dünyadaki en soğuk yerler bile uzayın soğukluğu ile boy ölçüşemez. Uzayın yanında kış soğuğunun lafı bile olmaz. Peki uzay ne kadar soğuk? Çok soğuk...

https://unsplash.com
Tabii bu soğukluk meselesine bir bağlam vermek gerek. Bunun için öncelikle bilim adamlarının yaptığı gibi ısıyı anlamalısınız. Isı: Atomların ne kadar hareketli olduğunun bir ölçüsü. Sıcak şeyler hızlı hareket eder, soğuk şeyler çok yavaş. Atomlar tamamen durursa, mutlak sıfırdadırlar. Uzay bunun hemen üzerinde, ortalama 2,7 Kelvin sıcaklıkta, yani yaklaşık olarak eksi 270 derecededir! 

Dünya’nın da bir parçası olduğu Güneş Sistemi’nin merkezinde yer alan Güneş’in çekirdek sıcaklığı 15 milyon derecedir. Yüzey sıcaklığı ise 10 bin dereceye kadar ulaşır. Ancak Güneş’ten ayrılıp kozmik geri plana geçtiğimizde işler bütünüyle ters döner. Uzayın ortalama sıcaklığı -270 derece. Peki Güneş bu kadar sıcakken, uzay nasıl böylesine soğuk kalabiliyor? 


https://unsplash.com
Uzayın neden çok soğuk olduğunu anlamak için bir de ısının nasıl yayıldığını anlamamız gerekir. Isı 3 yolla yayılır: Işıma, iletim ve konveksiyon. 

İletim: Güneş’ten ışıma yoluyla gelen enerjiyi soğuran atmosfer gazları birbiriyle çarpışarak enerji aktarır. Bu şekilde enerji yoluyla birbirlerine ısı transfer ederler. Bu transfer biçimine ısı iletimi adı verilir.

Konveksiyon: Konveksiyon, maddenin yer değiştirmesiyle enerjinin taşınmasıdır. Sıvı ve gaz maddeler ısıtıldığında, sahip oldukları moleküllerin kinetik enerjisi artar. Kinetik enerjisi artan moleküller hızlanarak birbirinden uzaklaşır. Böylece ısınan bölgenin hacmi artar. Isı enerjisi sıcak ortamdan soğuk ortama doğru ilerler. 

Işıma: Işığın dalgalar şeklinde yayılmasıdır. Isı boşlukta yalnızca ışıma yöntemiyle iletilir. Dolayısıyla uzayda ısı, iletim ya da konveksiyon yoluyla değil, yalnızca ışıma yoluyla yayılır. 

https://unsplash.com
Uzay, çok düşük bir yoğunluğa sahiptir. Bir başka deyişle uzayda, moleküller arasındaki mesafe çok fazladır. Dolayısıyla uzaydaki moleküler birbiriyle çok nadir çarpışır. Moleküller, Güneş’ten ya da başka yıldızlardan yayılan ışınları soğurarak enerji kazansalar bile söz konusu enerjiyi birbirilerine aktarmaları mümkün olmaz. Böylece, soğurma yoluyla enerji kazanan moleküllerin bulunduğu bölgelerin dışında uzay çok soğuk kalır. 

Bu durumu daha iyi anlayabilmek için başka bir örnek de verebiliriz. Dünya’da deniz seviyesindeki 1 santimetreküp havada tam 27 milyar adet molekül bulunur. Dolayısıyla kendi atmosferimizle kıyaslandığında uzayın boş olduğunu söylemek yanlış olmayacaktır. Uzayda madde bulunmaz. Ve maddenin var olmadığı bir ortamın sıcaklığından da söz etmek mümkün değildir.


https://www.pexels.com/tr-tr
Peki -270 derecelik sıcaklık nedir o zaman? Bilim insanları uzayın sıcaklığınının -270 derece olduğunu söylerken kast ettikleri uzaydaki boşluğun sıcaklığı değil. Burada bahsedilen, büyük patlamayı takiben yayılan ve günümüze kadar gelen fosil ışınımın dalga boyudur. Peki bu ne anlama gelir? 
Uzay boşluğunda, herhangi bir yıldızdan yeterince uzaktasınız ve neredeyse hiç enerji almıyorsunuz. İşte o bölgedeki boşlukta bulunan çok az sayıdaki atom parçacığının sıcaklık değeri 2,7 Kelvin, yani -270 derecedir.

Uzay bütünüyle boşluktur. Ve bu boşluğun içinde, nadir sayıda bulunan molekülden başka temas edebileceğiniz hiçbir şey yoktur. Dolayısıyla temas yoluyla ısının iletilmesi mümkün değildir. Bu nedenle örneğin uzay boşluğuna bir fincan kahve bıraktığınızda bu kahve saatlerce, belki günlerce sıcak kalır. Zira kahve moleküllerinin temas yoluyla ısısını iletecekleri bir ortam yoktur. 

Evrenin çalışma prensibine hakim olmak kolay değil. Şaşırtıcı bilgilerin ise sonu gelmeyecek gibi görünüyor. 
Uç noktaların var olduğu geniş bir evrende yaşadığımız inkar edilemez. Keyfini çıkaralım. 

©2022 Beyhan&Beyhan Business Solutions Tüm Hakları Saklıdır
Yukarı Kaydır
BUNU OKUMAK İSTER MİSİN?