Altın
%
Dolar
%
Euro
%
Bitcoin
%
Eth
%
Önümüzdeki 5 gün boyunca
Cihad Özsöz
SEYAHAT Tarih

Budapeşte'nin Görkemli Anıtı: Aziz Stefan Bazilikası

25 Oca 2023

Budapeşte, tarihi ve mimari güzellikleriyle gezi rotalarının vazgeçilmez duraklarından biri. Tuna nehrinin Buda ve Peşte olarak ikiye böldüğü şehrin her iki yakasında da din, sanat ve yönetim alanında önemli tarihi binalar var. Peşte merkezinde yükselen ihtişamlı Aziz Stefan Bazilikası bu binalardan belki de en dikkat çekeni. Önündeki meydan, çevresindeki mekânlar, Macaristan Parlamentosu’yla birlikte şehrin en yüksek iki yapısından biri olmasını sağlayan kuleleri ve adını ölümsüzleştirdiği Aziz Kral 1. Stefan’ın Macaristan tarihindeki önemiyle çok özel bir yapı olan bu bazilikanın genel özelliklerine göz atalım.

Cihad Özsöz
Stefan, Vajk isimli bir pagan olarak tahmini 970-975 yılları arasında dünyaya geliyor. Sonradan Hıristiyanlığı seçen Arpad Hanedanı üyesi bu isim doğup büyüdüğü toprakları bağımsız bir devlete dönüştürmek için erken yaşlarda sorumluluk almaya başlıyor. Bu süreçte Bavyera Dükü’nün kızıyla evlenmek gibi stratejik hamleler de yapan Stefan babasının ölümünden sonra hanedan içinden ve dışından güçlerle savaşarak 1000 yılına kral olarak adım atacağı hakimiyetini sağlamlaştırıyor.

Cihad Özsöz
Macaristan Krallığı’nın Avrupada’ki Hıristiyan devletlerin arasına katılması dönemin Papa’sı 2. Sylvester tarafından da önemli bulunuyor ve Stefan’a bir taç giyme töreni düzenleniyor. Bugünkü Macaristan’ın kurucusu ve Aziz Kral olarak anılan Stefan’ın ülkenin tarihi açısından önemini kısaca bu şekilde özetleyebiliriz. Ölümünden yıllar sonra, 1810’lu yıllarda onun adına bir ibadet merkezi inşa edilmesi için harekete geçiliyor ancak inşa sürecinin başlaması 1851 yılını buluyor.

Cihad Özsöz
1845’te inşa planları kabul edilen Jozsef Hild o dönem yaşanan bağımsızlık mücadeleleri sonrası, 1951 yılında inşaata başlıyor. 1867 yılındaki ölümüne kadar kubbesini inşa etmeyi başarıyor. Kendisinden sonra göreve getirilen Miklos Ybl inşa sürecindeki bazı sorunları tespit etse de 1868 yılında yaşanan facianın önüne geçemiyor. Kullanılan malzemeler ve işçilikle ilgili bazı sorunlar nedeniyle yapının kubbesi çöküyor.

Cihad Özsöz
Bu tarihten 1875 yılına kadar inşaatın çöken kısımlarının temizlenmesi ve sorunlu yapıların tespit edilmesiyle uğraşılıyor ve 1875 itibariyle, daha önce Helenistik ve Klasik tarzda başlayan inşa süreci, Ybl’in yeni planlarıyla Neo-Rönesans tarzında devam ediyor. Ybl’in 1891’deki ölümünden sonra binanın iç dekorasyonu Jozsef Kauser tarafından tamamlanıyor ve 1905 yılında Aziz Kral 1. Stefan adına inşa edilen bina kullanıma açılıyor.

Cihad Özsöz
1931 yılında Papa 11. Pius tarafından minör Bazilika, 1993 yılında Papa 2. Jean Paul tarafından Estergon merkezli Başpiskoposluk makamının önemli idare merkezlerinden biri olarak tanımlanıyor. Bugün bazilikanın papazı, Başpiskopos Yardımcısı olarak görev yapıyor.

Cihad Özsöz
Binanın önemli özelliklerinden birisi Macaristan Parlamentosu’yla birlikte şehrin en yüksek iki yapısından birisi olması. Kuleleri 96 metre yüksekliğinde olan yapıya sonradan eklenen ve kubbenin etrafını dolaşan seyir terasıyla eşsiz bir Budapeşte manzarası izleme imkânı bulabiliyorsunuz.

Cihad Özsöz
Daha önce baca olarak kullanılan iki boşluğa asansör eklenmiş ve böylelikle terasa çıkmak isteyen ziyaretçiler 364 basamağı tırmanmaktan kurtarılmış. Ocak 2023 itibariyle bazilika ve terası gezebilmek için 4500 Macar Forinti (yaklaşık 225 TL) ödemek gerekiyor.

Cihad Özsöz
Tarihi şehir merkezinde uygulanan kurallar belli bir yüksekliğin üzerinde bina yapılmasını engelliyor. Bu sayede zaten iyi korunmuş ya da aslına uygun restore edilmiş olan ve gündelik hayatın bir parçası olmaya devam eden eski binaların ihtişamını yüksekten görme imkânı bulabiliyorsunuz.

Cihad Özsöz
Ayrıca bazilikanın 6 çanından en büyüğü olan Büyük Aziz Stefan çanı, 9 tondan fazla ağırlığı ve 2 buçuk metre çapıyla Macaristan’ın en büyük çanı. Bazilika 1944 ve 1945 yıllarında, İkinci Dünya Savaşı sürecinde ağır hasar almış ve tavan yapısı baştan aşağı yenilenmek zorunda kalmış. Ayrıca 1982 yılında yaşanan bir fırtınada kubbe kaplamaları meydana savrularak büyük bir tehdit oluşturmuş ve bunun üzerine yapı 1983 yılında ciddi bir restorasyona tabi tutulmuş.

Cihad Özsöz
Mimari özellikleri ve tarihi kadar içinde bulunan tarihi eserler de bazilikaya ayrı bir değer katıyor. Çok sayıda özel heykel, tablo ve tarihi eser barındıran bazilikada Aziz Kral 1. Stefan’ın mumyalanmış sağ eli de kutsal emanet olarak sergileniyor ve korunuyor.

Cihad Özsöz
Bu el, Stefan öldükten ve defnedildikten sonra naaşı taşınırken vücudundan ayrılıp mumyalanmış ve İkinci Dünya Savaşı dahil birçok yıkıma rağmen Katolik kilisesinin görevlendirdiği kişiler tarafından korunmuş. Holy Right olarak adlandırılan el 1971 yılından bu yana bazilika bünyesinde.

Daha detaylı bilgi için: https://www.bazilika.biz/en

©2022 Beyhan&Beyhan Business Solutions Tüm Hakları Saklıdır
Yukarı Kaydır
BUNU OKUMAK İSTER MİSİN?