Altın
%
Dolar
%
Euro
%
Bitcoin
%
Eth
%
Önümüzdeki 5 gün boyunca
pexels
DOĞAL YAŞAM

2022’de Yaşanan Ekolojik İhtilaflar

23 Oca 2023

Doğa, insanlığın kararlarının acımasız sonuçlarını yaşıyor. İklim krizi, küresel ısınma, doğal afetler, buzulların erimesi derken gelecekte yaşanması muhtemel birçok çevresel krizi aslında bugünden yaşar olduk. İçinde bulunduğumuz ocak ayında küresel ısınma nedeniyle hala kar görmeyen yurdumuzda 2022 yılında pek çok ekolojik ihtilaf gerçekleşti. Polen Ekoloji Kolektifi, yeni yayımladığı raporda, Türkiye’de 2022 yılında yaşanan 362 ekolojik ihtilafa dikkat çekti.

pexels
 
Bazen bazı gerçeklerin farkında varmak için yüzünüze buz gibi bir suyun çarpılması şart olur. Bu yazıyı da bu amaçla hazırlamak istedim. Geride bıraktığımız 2022 yılında doğaya karşı işlediğimiz insanlık suçlarına dair birtakım bilgiler paylaşacağım sizlerle. Polen Ekoloji Kolektifi’nin hazırladığı çok değerli "2022 Ekolojik İhtilaflar" raporundan bazı önemli kesitleri aktaracağım. Raporu çok daha detaylı incelemek isteyenler buraya tıklayarak rapora ulaşarak tamamını inceleyebilir. Polen Ekoloji Kolektifi, yeni yayımladığı bu raporda Türkiye’de 2022 yılında yaşanan 362 ekolojik ihtilafa dikkatleri çekiyor ve bu ihtilafların 83’ünün madencilik faaliyetleri nedeniyle gerçekleştiğini söylüyor. Raporda, ağır sanayi üretiminden zehirli kimyasalların kullanılmasına kadar Türkiye’de planlı bir kirletmenin olduğu belirtiliyor. Polen Ekoloji Kolektifi ayrıca hazırladığı bu raporda, 2022 senesinde gerçekleşen 362 ekolojik ihtilafın 106'sını iklim krizi, 83'ünün madencilik, 52'sinin enerji santralleri, 35'inin doğa tahribatı, çevresel kirlilik ve ormansızlaş(tır)ma, 34'ünün hayvan hakları ve türlerin yaşamı, 31'inin emekoloji, 15'inin kent suçları ve mülksüzleştirme ve 6'sının da tarihi ve kültürel miras tahribatı konularında olduğunu analiz etti.

Gıda güvenirliği konusunda önemli başlıklarda analizlerde bulunan raporda, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın Genetiği Değiştirilmiş (GDO) bir mısır ve bir soya geninin hayvan yemi amaçlı kullanılmasına 10 yıl süreyle izin verdiği belirtiliyor. Kullanımda olan genetiği değiştirilmiş 13 soya çeşidi, üç enzim ve 23 mısır çeşidinin bulunduğunun da altı çiziliyor.Tarım ve Orman Bakanlığı, Avrupa Birliği'nin sağlığa, çevreye ve biyolojik çeşitliliğe zararlı olduğu gerekçesiyle yasakladığı pestisitlerin kullanım süresini ikinci kez uzattığı yine bu raporda ortaya çıkan bir gerçek. Rapor diğer yandan hava kirliliği ve kimyasal kirliliğinin yıl içinde arttığına dikkat çekecek bilgiler paylaşıyor. Çok büyük bir bölümü fosil yakıt kullanımından kaynaklanan iklim değişikliğinin neden olduğu kuraklık yüzünden Türkiye genelindeki nehirlerin neredeyse tamamında suyun akış hızı yüzde 70'lere varan oranda düştüğü göllerin ise yüzde 60'ının kuruduğu belirtiliyor. Yine rapora göre, Bursa'nın içme suyunu karşılayan ve Nilüfer Çayı

üzerinde kurulan ve 2007 yılından beri hizmet veren, yıllık 60 milyon metreküp su kapasiteli Nilüfer Barajında 1,47 kilometrekarelik barajdaki suyun bitme noktasına ulaştığı ve doluluğun yüzde 1'e düştüğü belirtildi. Farklı illerdeki başka su kaynaklarında da benzer tabloların olduğu raporda görülüyor.

pexels
Ormansızlaştırma ve madenler başlığı kapsamında göze çarpan bilgiler ise şöyle: Çalık Holding'in sahibi olan Ahmet Çalık'a ait Çalık Petrol Arama Üretim Sanayi ve Tic. A.Ş.'nin Amed'in Çınar ilçesinde üç sondaj kuyusu açarak kaya petrolü arayacağı bilgisi paylaşıldı. 12 bin 500 metrekarelik ruhsatlı alanda günlük 376 metreküp (m3) petrol çıkarılması öngörüldüğü ifade edildi. Diğer yandan Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü, 2014'te aldığı kararla, Dersim'in Çemişgezek ilçesine bağlı Paşacık köyünde "Çemişgezek Göleti ve Sulama Projesi" yapma kararı aldığı ve projenin hayata geçmesi halinde, köylülerin bağ ve bahçe ekebildiği alanın neredeyse yüzde 80'ni sulara gömüleceği ifade edildi. Yine aynı şekilde raporda, Mersin'in Toroslar ilçesine bağlı Musalı Mahallesi'nde bulunan MMK Madencilik'e ait krom atık arıtma ve depolama havuzunda çökme oluştuğu belirtildi. Çökme sonucu atıkların denize ulaşabileceği söylenirken, zehirli atıkların derenin ardından Akdeniz'e ulaşabilme ihtimalinin de oldukça yüksek olduğu ifade edildi.
 
Raporda Hayvanlar başlığında da çarpıcı bilgiler paylaşıldı. Konya'nın Kulu ilçesinde bulunan Düden Göletinde göçmen kuşların dinlenme ve beslenme alanları arasında yer alan gölette, bir günde yüzlerce yetişkin ince gagalı ve karabaş türü martının öldüğü ortaya çıktı. Antalya Manavgat'a bağlı Side'nin sahilindeki bir plajda caretta carettaların olduğu yuvanın kürekle açılması nedeniyle onlarca yavru deniz kaplumbağasının hayatını kaybettiği de belirtildi. 2004 yılında Korunması Gereken Tehlike Altındaki Türler Kırmızı Listesi'ne alınan orfozun popülasyon kaybı, son 24 yılda yüzde 86'ya ulaştı. Türkiye'de orfozun avlanması, toplanması, gemilerde bulundurulması, karaya çıkarılması, nakledilmesi ve satılması yasak olmasına rağmen yasa dışı olarak avlanmaya devam edildiği vurgulandı.

pexels
Ölü doğumlar da hava kirliliği ile ilişkili
 
Raporda ölü doğumların da hava kirliliği ile ilişkili olduğu vurgulandı. Pekin Üniversitesi Kamu Sağlığı Merkezi uzmanlarınca yapılan araştırmada, ölü doğumların yüzde 98’inin gerçekleştiği Asya, Afrika ve Latin Amerika’dan 137 ülkede yılda bir milyon ölü doğumun, hava kirliliğiyle ilişkili olduğu ifade ediliyor. Kirli havanın ölü doğum riskini artırdığı biliniyor. Ama ilk kez cenin ölümlerine odaklanan böyle bir araştırma yapıldığı vurgulandı. Bu kapsamda 1998-2016 yıllarındaki 45 bin canlı ve ölü doğuma ilişkin veriler incelendi. Hava kirliliğinin, yaşları daha büyük olan anneleri daha fazla etkilediği belirtilen araştırmaya göre, fiili olarak tüm anneler, Dünya Sağlık Örgütü’nün belirlediği bir metreküpe 5 mikrogramın (5 μg/m3) üstündeki seviyelerde PM2.5’a maruz kalıyor. 2015’te söz konusu 137 ülkede 2,09 milyon ölü doğum vakası görüldü. Bunlardan 950 bini (yüzde 45) 5 μg/m3 üzerinde kirli havaya maruz kalmakla ilişkilendirildi. Araştırmacılar, hava kirliliğini 10 μg/m3 seviyesinin altına indirilmesiyle bugün yılda 710 bin ölü doğumun önüne geçmenin mümkün olabileceğini söylüyor.  Raporda yer alan bilgilerin tamamına buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

©2022 Beyhan&Beyhan Business Solutions Tüm Hakları Saklıdır
Yukarı Kaydır
BUNU OKUMAK İSTER MİSİN?