Freud 101: Rüya Sembolleri ve Analizi
SCOPE

Freud 101: Rüya Sembolleri ve Analizi

Psikanalizin temellerini atan Freud, rüyaların bilinçaltıyla yakından bağlantılı olduğunu savunuyor ve hastalarının tedavisinde rüya analizi tekniğini kullanıyordu. Freud’un rüya analizini hastalarının tedavisinde nasıl uyguladığını ve rüya sembollerinin ne anlama geldiğini sizler için yakından inceliyoruz.

Yayın Tarihi :10 May 2021
Süre :1.5 Bardak

Psikanalitik tedavinin bir parçası olan rüya analizi, bilinçaltımızda yer alan duygu ve düşüncelerin rüyalarımızda ortaya çıktığı düşüncesiyle hareket ediyor. Kontrol edemediğimiz rüya süreci, Freudyen tedavi süreçlerine bir hayli yardımcı olabiliyor. Bu tedavi yönteminin geçerliliği uzmanlar arasında hala tartışılıyor ve artık günümüzde pek sık kullanılmıyor. Freud, rüyaların bastırılmış istekleri yansıtabileceğini ve bilinçaltının aktivitelerini görmenin en iyi yolu olduğunu düşünüyordu. Rüya sırasında serbest kalan id, kendini rüyalarda gösteriyor ve Freud’u amacı da rüyaların bu kısmını bulup yorumlamaktı. Freud, rüyalarımızın büyük oranın bir anlam ifade ettiğini söylemiş, bizi geren rüyaların altında yatan gerçekliği kabul edemediğimizi ve ‘’Sadece bir rüyaydı!’’ diyerek geçiştirmeye çalıştığımızı da belirtmiş. Freudyen uzmanlar, rüyaların insanın kendi kendini analiz etmesinde de oldukça kullanışlı olduğunu söylüyorlar. 

Sigmund Freud
Freud, düşünülenin aksine, hastalarına kesin olarak rüyan şu anlama geliyor veya bu gördüğün şey kesinlikle bir sembol şeklinde yorumlar yapmıyordu. Rüya analizinde belirli semboller olsa da kişilerin psikolojik hali birbirinden oldukça farklı olabileceği için herkese aynı yorumu yapmak mümkün olmuyor. Freud, hastalarına söz vererek akıllarına gelen düşünceleri ve rüyalarından hatırladıkları kısımları sorarak onların ne dediğine odaklanıyordu. Kulağa saçma veya kötü gelebilecek düşüncelerini geride tutmamak, aklı rahat bırakarak önüne bir engel koymamaları gerektiğini de vurguluyordu. Bu sayede bilinçaltına ulaşmak da kolaylaşıyordu. Freud bu tekniğe ‘’serbest çağrışım’’ adını vermişti. Serbest çağrışım tekniği, bilinçaltına ulaşmada oldukça kullanışlı olduğu için günümüzde de uygulanır.

Sembollere geçecek olursak, ev imgesinin insan vücudunu temsil ettiği söylenir. Daha düz evler erkek, kompleks yapılı evler ise kadın vücudunu betimler. Rüyada gördüğümüz herhangi bir otorite figürü (kral, kraliçe, asker, polis gibi), anne babayı temsil eder. Rüyada bir yolculuğa çıkmak, hazırlanmak veya taşınmak ölüm düşüncelerini sembolize eder. Su ise doğumun bir simgesidir ve rüyasında suya dalmak, birini sudan kurtarmak gibi olaylar, görülen kişiye duyan anaç duyguları yansıtır. Hazine veya mücevher gibi şeyler değer verilen bir kişiyi yansıtırken, tatlı yemekler cinsel isteği belli eder. Bu sembollerin yanında, Freud’un cinselliği çağrıştıran semboller olarak açıkladığı bazı elementler de bulunur. Günlük hayatta yaşayamadığımız cinselliğin, rüyalarda bir hayli öne çıkması Freud’un ilgisini çekmiştir. Erkek cinsel organını temsil eden herhangi bir fallik obje (sopa, şemsiye, ağaç gibi), rüyada nasıl yer aldığına göre farklı şekillerde yorumlanabilir. Rüyadaki çukur, mağara, kutu, çanta gibi objelerin ise kadın cinsel organlarını yansıttıkları düşünülür. 

Örnek olarak verdiğimiz bu semboller her ne kadar belirli anlamlar içerse de bunun herkes için aynı olmayacağını göz önünde bulundurmak gerekir. Rüya analizi, uzun zaman süren çalışma ve denemelerden oluştuğu için hızlıca bir rüya analizi gerçekleştirmek mümkün olmayabilir. Freud rüyalar hakkında şöyle der: “Rüya, bir sanat eseri gibidir. Dışarıdan anlaşılır göründüğü halde kendisini hiçbir zaman açıklamaz ve hiçbir zaman açık bir anlam taşımaz. Rüya, hiçbir zaman tavsiye vermez ya da gerçek budur demez. Sadece doğanın bir bitkiyi yetiştirişi gibi bize bir imge sunar ve sonuç çıkarmayı da bize bırakır.”  Eğer rüyalarınızın ne anlam ifade ettiği konusunda daha çok bilgi edinmek isterseniz, Freud’un bu konuyu örneklendirerek, derin bir şekilde işlediği kitabı ‘’Rüyaların Yorumu’’na bir göz atabilirsiniz. 

Yukarı Kaydır