unsplash
SAĞLIK

Covid Sonrası Öğrendiğimiz Parosmi Nedir?

Covid-19 hayatımızda birçok değişikliğe yol açmaya devam ediyor. İş ve sosyal hayatımızda yarattığı değişikliklere ek olarak, virüse yakalandığımızda bedenimizde de sürpriz sonuçlar doğurabiliyor. İşte bu sonuçlardan biri de parosmi olarak karşımıza çıkıyor. Virüse yakalanan kişilerdenseniz parosmi ile siz de tanışmış olabilir ve güzel kokular yerine çöp benzeri kokular alıyor olabilirsiniz. Bu sinir bozucu hastalık hakkında bilgi edinmek isterseniz, sizi yazımızı okumaya davet ediyoruz.

Editör :Neylan Oral
Yayın Tarihi :10 Haz 2021
Süre :1.5 Bardak

pexels
Uzmanlar koronavirüs enfeksiyonu sonucunda geçici bir koku kaybının olduğunu belirtiyor ve enfekte olan çoğu kişi bu semptomu yaşıyor. Pandeminin başlarında resmi bir semptom olarak kabul edilmeyen koku veya tat duyusunun kaybolması, artık virüsün ayırt edici bir işareti olarak biliniyor. Şimdilerde ise, giderek artan sayıda insanın mücadele ettiği, benzer ama daha garip bir semptom var: parosmi! Yani kişinin kokuları çarpık alıyor olması. Yakın tarihli araştırmalara göre, COVID-19 nedeniyle koku kaybı yaşamış kişilerin yaklaşık yarısında parosmi görülüyor. Koku bozukluğu kişiden kişiye değişiklik gösterse de çoğu insan yiyeceklerin çöp gibi koktuğunu söylüyor. Hatta artık en sevdikleri yiyecekleri bile yiyemediklerini bildiriyorlar.

pexels
Doktorlar, bu durumun sonsuza kadar sürmediğini, ancak bir süre devam edebileceğini söylüyor. Çoğu insan iki ila dört hafta içinde iyileşiyor. Bazıları ise birkaç ay veya daha uzun bir süre bununla baş etmeye çalışıyor. Parosmide herkes benzersiz bir deneyim yaşıyor. Ancak bazı kişiler çeşitli şeyler için, aynı kötü kokuyu aldıklarını söylüyor. Örneğin, limon ve kahvenin her ikisi de bu insanlar için çöp gibi kokabiliyor. Bazı parosmili kişiler ise başka yiyeceklerden bu çöp kokusunu alıyor.

unsplash
Peki parosmiye ne sebep oluyor? Bunun birkaç farklı nedeni olabilir. Parosmi, herhangi bir virüs nedeniyle koku alma duyunuzu kaybettikten sonra oldukça yaygın görülür. Bunun yanında koku bozukluğu, merkezi sinir sisteminin tadın işlenmesinden sorumlu kısımlarında, lezyonlara neden olabilecek bir kafa travmasından sonra da yaşanabilir. Parosminin kesin nedeni bilinmemekle beraber, koku alma sinirlerinin bir virüs, kafa travması veya başka bir nedenle hasar görmesi durumunda, burnunuzla beyniniz arasındaki bağlantının kopması şeklinde açıklanır. Sinirler yeniden büyümeye başladığında, beyinde eskisinden farklı bir noktaya ulaşabilirler ve bu da koku alma duyusunda bozulmaya neden olur.

unsplash
Parosminin tedavisi mümkün müdür? Parosmi tipik olarak koku alma eğitimi olarak bilinen, belirli bir kokuyu solumayı ve o kokunun nasıl kokması gerektiğini düşünmeyi içeren bir yöntemle tedavi edilir. Yani limon kokusunu içinize çekiyorsanız, aynı anda limonun nasıl koktuğunu hatırlamaya çalışmalısınız. Tipik olarak gül, limon, karanfil ve okaliptüs gibi uçucu yağları soluyabilirsiniz. Doktorlara göre, hastalar üç ila altı aylık bir süre boyunca her bir kokuyu, günde iki kez, yaklaşık 15 saniye boyunca koklamalılar. Araştırmalar bunun etkili bir tedavi seçeneği olabileceğini gösteriyor. Yakın tarihli bir çalışma, altı ay boyunca koku eğitimi alan kişilerin, denemenin sonunda kokuları doğru bir şekilde koklamada, klinik olarak başarılı gelişmeler gösterdiğini anlatıyor. Çoğu zaman, intranazal kortikosteroidler, omega-3 takviyeleri ve oral steroidler gibi bir dizi başka tedavi de önerilebiliyor.
Evde kendi başınıza koku eğitimi yapabilirsiniz, ancak yine de herhangi bir koku kaybınız veya koku bozukluğunuz varsa bir doktora görünmeniz faydalı olur. Çünkü yaşadığınız bu bozukluğun sebebini öğrenmeli ve ona göre tedavi almalısınız. Salgın bizi zorluklarla tanıştırdığı gibi, onları aşabilmeyi de öğretiyor. Koku bozukluğu yaşıyorsanız, moralinizi bozmadan koku sinirlerinizi eğitmek üzere çabalayın. Yeniden güzel kokulara kavuşmanız yakın.

Yukarı Kaydır